termPIR® ETX — płyty PIR z welonem szklanym do ETICS
termPIR® ETX — płyta PIR z welonem szklanym do systemów ETICS
Wybór okładziny płyty PIR przesądza o jej zastosowaniu. W przypadku ociepleń zewnętrznych w technologii ETICS standardowa folia aluminiowa jest dyskwalifikująca — przegroda wymaga okładziny gazoprzepuszczalnej, kompatybilnej z klejami cementowymi i tynkami cienkowarstwowymi. Tej roli nie spełni płyta z folią Al; spełni ją natomiast termPIR® ETX — wariant z obustronnym welonem szklanym, posiadający Europejską Ocenę Techniczną ETA 17/0066. W tym artykule przedstawiamy parametry techniczne, dobór grubości pod wymagania WT 2021 oraz prawidłową technologię montażu.
Budowa płyty i parametry techniczne
Rdzeń stanowi sztywna pianka poliizocyjanuratowa (PIR) o gęstości ok. 32 kg/m³, wytwarzana zgodnie z normą EN 13165. Obustronną okładzinę tworzy welon szklany — materiał paroprzepuszczalny, mineralny, kompatybilny z klejami i zaprawami cementowymi. To zasadnicza różnica względem termPIR® AL, którego gazoszczelna folia Al/papier/PE uniemożliwia stosowanie w ETICS.
Kluczowe parametry termPIR® ETX:
| Parametr | Wartość |
|---|---|
| Współczynnik λD | 0,025–0,027 W/(m·K) |
| Gęstość rdzenia | ok. 32 kg/m³ |
| Klasa reakcji na ogień (płyta) | E |
| Klasa reakcji na ogień (system ETICS z tynkiem) | B-s2,d0 |
| Wytrzymałość na ściskanie (10% odkształcenia) | ≥ 120 kPa |
| Stabilność wymiarowa | ≤ 2% |
| Nasiąkliwość wodą długotrwała | ≤ 3% |
| Aprobata | ETA 17/0066 |
| Norma wyrobu | EN 13165 |
Wyższa wartość λD względem termPIR® AL (0,022) wynika z otwartej dyfuzyjnie struktury welonu — to świadomy kompromis na rzecz kompatybilności z systemem ETICS. Mimo tego termPIR® ETX pozostaje wyraźnie sprawniejszy izolacyjnie od EPS (λD ≈ 0,031–0,038) i wełny mineralnej (0,035–0,040).
Dla projektów z naciskiem na ślad węglowy dostępny jest wariant termPIR® ETX R-eco — z obniżonym CO₂ w cyklu życia produktu.
Wymiary, grubości i frezowanie
Standardowe formaty płyty:
- 1200 × 600 mm — format zalecany dla ETICS, łatwy w obróbce na rusztowaniu
- 1200 × 2400 mm — format wielkowymiarowy, redukuje liczbę spoin
Dostępne grubości: 30, 40, 50, 60, 80, 100, 120, 140, 150, 180, 200 mm.
Frezowanie krawędzi:
- FIT — frez płaski (standard dla ETICS, prosty klej + kołkowanie)
- TAG — pióro-wpust (eliminacja mostków liniowych w spoinach)
Dobór grubości pod WT 2021
Obowiązujące Warunki Techniczne 2021 wymagają dla ściany zewnętrznej współczynnika U ≤ 0,20 W/m²K. Poniżej orientacyjne grubości termPIR® ETX (λD = 0,025) zapewniające docelowe U na typowej ścianie murowanej z bloczków ceramicznych 25 cm (U podłoża ≈ 0,90 W/m²K):
| Grubość termPIR® ETX | R warstwy izolacji [m²K/W] | U przegrody [W/m²K] |
|---|---|---|
| 100 mm | 4,00 | ~0,22 |
| 120 mm | 4,80 | ~0,19 |
| 140 mm | 5,60 | ~0,16 |
| 150 mm | 6,00 | ~0,15 |
| 180 mm | 7,20 | ~0,13 |
| 200 mm | 8,00 | ~0,12 |
Dla ścian o niskim U podłoża (beton, silikat) wymagane grubości będą zbliżone do górnego zakresu tabeli. Przy zastosowaniu EPS dla osiągnięcia U = 0,20 W/m²K potrzeba zwykle 180–200 mm — przewaga PIR jest namacalna szczególnie tam, gdzie liczy się każdy centymetr (renowacje, wąskie przejścia, balkony, ościeża okienne).
Zastosowanie — kiedy termPIR® ETX, a kiedy inna płyta
Główne zastosowanie to ściana zewnętrzna w systemie ETICS — budynki mieszkalne, biurowe, usługowe, magazynowe wykończone tynkiem cienkowarstwowym. Welon szklany zapewnia poprawne przyklejenie zaprawy klejowej, warstwy zbrojonej z siatką oraz tynku akrylowego, silikonowego lub silikatowego.
Ważne ograniczenia:
- Do ścian wentylowanych z okładzinami sidingowymi można rozważać termPIR® AL — to inny scenariusz (przegroda otwarta szczelinowo).
- Do dachów płaskich pod membrany dedykowana jest termPIR® Pro-F z atestem FM Approved.
- Do fundamentów i cokołów — termPIR® WS o podwyższonej odporności na wilgoć.
- Do docieplenia od wewnątrz (np. ścian zabytkowych) — kompozyt termPIR® AL/GK.
Krosowanie produktów (np. termPIR® AL do ETICS) skutkuje pęcherzami pod tynkiem i odpadaniem warstwy zbrojonej — gazoszczelna folia Al nie pozwala wilgoci technologicznej odparować z kleju.
Montaż w systemie ETICS — kluczowe etapy
Przygotowanie podłoża
Podłoże musi być nośne, suche, oczyszczone z pyłu i substancji antyadhezyjnych. Powierzchnie chłonne gruntuje się preparatem zgodnym z kartą systemową producenta zaprawy klejowej. Nierówności > 10 mm na 2 m wymagają wyrównania.
Listwa startowa i przyklejanie
Montaż rozpoczyna się od dołu, na listwie startowej dobranej do grubości płyty. Listwa wyznacza poziom, chroni dolną krawędź i zapewnia poprawne wykończenie z cokołem. Klej nakłada się metodą obwodowo-punktową (pas po obwodzie + 3–6 placków) — minimum 40% powierzchni płyty po dociśnięciu. Płyty układa się mijankowo, z przewiązaniem na narożnikach budynku. Spoiny pionowe sąsiednich rzędów nie mogą się pokrywać.
Szczeliny powyżej 2 mm uzupełnia się niskoprężną pianą poliuretanową PIR/PUR (nie klejem cementowym — pęka). Po stwardnieniu nadmiar piany ścina się równo z licem płyty.
Kołkowanie i warstwa zbrojona
Kołkowanie wykonuje się nie wcześniej niż po 48 godzinach od klejenia. Liczba i rozmieszczenie łączników wynika z projektu (strefa wiatrowa, wysokość budynku) — typowo 4–8 szt./m², z zagęszczeniem w strefach narożnikowych.
Warstwa zbrojona z siatką z włókna szklanego (min. 145 g/m²) zatapiana jest w zaprawie klejowej, z zakładami siatki min. 10 cm. Narożniki i ościeża wzmacnia się profilami narożnikowymi z siatką oraz ukośnymi pasami siatki przy oknach (diagonalami).
Gruntowanie i tynk
Po min. 3 dniach schnięcia warstwy zbrojonej nanosi się grunt podtynkowy. Tynk cienkowarstwowy aplikuje się po wyschnięciu gruntu (min. 24 h). Temperatura podłoża, materiału i otoczenia w trakcie prac i przez kolejne 48–72 h powinna wynosić +5°C do +25°C — bez bezpośredniego nasłonecznienia i opadów.
Malowanie elewacji (opcjonalne) — po 3–28 dniach od tynkowania, w zależności od rodzaju tynku (akryl, silikon, silikat).
Dobierzemy płytę i system dla Twojego projektu
Potrzebujesz doboru grubości termPIR® ETX pod konkretny projekt elewacji, przeliczenia U-value albo oferty na partię produkcyjną? Skontaktuj się z zespołem BOKKA — przygotujemy specyfikację techniczną, kartę produktu, ETA 17/0066 oraz wycenę z dostawą na budowę w całej Polsce. Sprawdź też pełną linię płyt izolacyjnych PIR termPIR®.